نمونه نوشتن لایحه به دادگاه ✔️ + نحوه ارسال لایحه قضایی

زمان کافی برای خواندن مقاله ندارید؟ این فایل صوتی را گوش دهید؛ از تمام نکات ضروری لایحه نویسی اطلاع یابید. 🎧
لوایح حقوقی، متون رسمی و مکتوبی اند که افراد به دادگاه ارائه می دهند تا هر دفاعیه، توضیح و یا دادخواستی دارند را بدون حضور در جلسه به محضر قاضی برساند. لایحه می تواند هم از سوی خود فرد و یا از سمت وکیل او تنظیم شود و جریان رسیدگی به پرونده نقش بسیار مهم و ضروری را ایفا کند. چنانچه قصد دارید لایحه ای به دادگاه ارائه دهید اما از طرز نگارش آن اطلاعی ندارید هیچ جای نگرانی نیست. چرا که در این مقاله به طور جامع تمامی نکات لازم برای این کار را کامل ذکر کردیم و همچنین نمونه نوشتن لایحه دادگاه و نحوه ارسال آن را کامل شرح دادیم.
منظور از لایحه دفاعیه چیست؟
لایحه یک نوشته رسمی است که یکی از طرفین دعوا آن را به دادگاه ارائه می دهد. هدف او این است تا نظر، توضیح یا دفاع خودش را به صورت کتبی بیان کند. لایحه وقتی نوشته می شود که فرد یا نمی تواند و یا اینکه نمی خواهد صحبت های خود را فقط در جلسه دادگاه مطرح کند و ترجیحش بر این است تا موضوعی که هست را به طور مستقیم، دقیق، مستند و مکتوب در اختیار قاضی قرار دهد.
مثلا، فرض کنید شخصی موعد روز دادگاهش است اما به دلیل سفر و یا بیماری، قادر به شرکت در جلسه نمی باشد. در این صورت او می تواند با نوشتن یک لایحه غیبت، دلایل عدم حضور خود را شرح دهد. یا مثلا در حالت دیگر، ممکن است فردی بعد از جلسه دادگاه متوجه شود سند مهمی برای ارائه دارد. پس با نوشتن لایحه تکمیلی می تواند آن سند و توضیحات لازم و مرتبط را به پرونده اش اضافه کند.
لایحه نویسی کمک می کند تا حتی در غیاب فرد، دفاعیاتش در اختیار قاضی قرار بگیرد. همچنین اگر فرد توانایی اخذ وکیل را نداشته باشد می تواند با یک لایحه دقیق، اصولی و محترمانه از خود دفاع کند و یا هر خواسته ای را که دارد مطرح نماید. اما همیشه امن ترین راه، اخذ بهترین وکیل تنظیم لوایح قضایی می باشد. چرا که او می تواند با دانش و تجربه ای که در این زمینه دارد، بدون هیج کم و کاستی حق موکل را از دادگاه اتخاذ نماید.

چند نوع لایحه داریم؟
لوایح قضایی انواع مختلفی را شامل می شوند که هر کدام از آن ها بسته به نوع دعوا، مرحله رسیدگی و هدف فرد تنظیم کننده به شکل های متفاوتی ارائه می شوند. لوایحی چون لایحه دفاعیه، لایحه اعتراض به رای، لایحه غیبت، لایحه تکمیلی، لایحه تجدید نظر و لایحه در دیوان عدالت اداری از رایج ترین آن ها به شمار می روند که هرکدام کاربرد خاص خود را دارند. اگر تنظیم لایحه به درستی انجام شود، می تواند نقش بسیار موثری را در پرونده داشته باشد. برای درک آسان تر این موضوع ما در ادامه به توضیحی درباره لایحه و مثالی برای درک آسان تر این موضوع پرداخته ایم.
برای تنظیم لایحه توسط بهترین وکیل تهران کلیک کنید!
چطور یک لایحه قضایی بنویسیم؟
پیش تر به اینکه لایحه چیست و چه کاربردی دارد اشاره کردیم. حالا به دنبال این هستیم که چگونه یک لایحه تنظیم کنیم؟ برای تنظیم آن چه مراحلی را باید طی کنیم. برای دریافت پاسخ این سوال ها مطلب زیر را دنبال کنید.
1- در قدم اول مشخص کنید چه نوع لایحه ای نیاز دارید؟
- آیا قصدتان دفاع از خود می باشد؟ لایحه دفاعیه
- رای دادگاه علیه شما و غیرمنصفانه بود؟ لایحه اعتراض به رای
- نتوانستید در جلسه حاضر شوید؟ لایحه غیبت
- سند جدیدی برای ارائه دارید؟ لایحه تکمیلی
- نوع لایحه تعیین کننده محتوا و لحن شما خواهد بود.
2- اطلاعات شناسایی خود را کامل وارد کنید.
- در بالای لایحه دقیق و کامل مشخصات خود را یادداشت کنید:
- نام و نام خانوادگی
- شماره ملی
- شماره پرونده
- عنوان شعبه رسیدگی کننده
- شماره دادنامه( در صورت وجود )
- این اطلاعات به دادگاه کمک می کند تا لایحه در پرونده درستی ثبت شود.
3- عنوان لایحه را مشخص کنید.
- مثال: موضوع: لایحه دفاعیه در پاسخ به دادخواست مطالبه وجه – پرونده شماره 130460
4- نگارش بدنه لایحه
در این قسمت با لحن رسمی و محترم، به دادگاه موضوع مدنظر خود را مطرح و شرح دهید. نکاتی که باید در این بخش در نظر بگیرید:
- استفاده از عبارت های محترمانه. مثلا: با احترام به استحضار می رساند.
- توضیحات خود را مرتب و با نظم بنویسید؛ اول مقدمه، بعد دلایل و سپس جمع بندی و نتیجه گیری.
- اگر مدرک و یا سندی دارید، به آن اشاره نمایید و ضمیمه لایحه کنید.
- از توهین، تهمت و جملات احساسی جدا بپرهیزید.
- بهتر است متن را با شماره گذاری یا پاراگراف بندی های مرتب تنظیم نمایید.
5- در خواست نهایی خود را شفاف بنویسید.
- در انتهای لایحه به طور واضح و محترمانه درخواست خود را از دادگاه بنویسید.
- مثلا: با توجه به مستندات قدیمی، از آن مقام محترم تقاضای در دادخواست خواهان را دارم. یا خواهشمند است به دلایل مذکور، حکم صادره مورد تجدید قرار گیرد.
6- در لایحه امضا، تاریخ و شماره گذاری فراموش نشود.
- در انتهای صفحه نام و نام خانوادگی خود را بنویسید، سپس آن را امضا کرده و تاریخ تنظیم آن را درج نمایید.
7- در صورت وجود، ضمایم را پیوست کنید.
- اگر به لایحه خود مدارک و مستنداتی مانند قض، قرارداد، گواهی، پرینت بانکی و سایر موارد این چنینی را ضمیمه می کنید، آن ها را شماره گذاری کرده و در متن به آن ها ارجاع دهید.
8- لایحه را چگونه باید تحویل دادگاه داد؟
- در مراجعه حضوری در شعبه
- از طریق دفاتر الکترونیک: لایحه را در قالب PDF بارگذاری و ثبت می کنید.
- از طریق سامانه عدل ایران (adliran.ir): اگر حساب کاربری دارید، می توانید لایحه را الکترونیکی ثبت کنید.
9- نکاتی که باید در نظر داشته باشید:
- لایحه باید خوانا، تمیز و ترجیحا تایپ شده باشد.
- در صورت نوشتن دستی، متن را باید روی کاغذ A4 و با خودکار آبی بنویسید.
- از نوشتن جملات مبهم خودداری کنید.
- هر چه منطقی و مستندتر بنویسید، شانس پذیرش لایحه بیشتر می شود.
نکات مهم در نمونه نوشتن لایحه به دادگاه
در واقع نکات مهمی وجود دارد که افراد باید در نمونه نوشتن لایحه به دادگاه از آنها پیروی کرده و آنها را به طور کامل رعایت نمایند. در چنین شرایطی است که فرد میتواند به طور کامل خواستههای حقوقی خود را به قاضی پرونده منتقل کرده و امید به صدور رای دقیق و مطلوب از سوی قاضی پرونده داشته باشد.
در این صورت است که فرد با مشکلات و اختلافات جدی در زمینه لایحه و تنظیم آن مواجه نشده و پس از بررسی آن از سوی مرجع صالح به حقوق و منافع قانونی خود خواهد رسید. در ادامه سعی داریم به برخی از مهمترین نکاتی که باید در تنظیم لایحه توسط وکیل رعایت شود اشاره مختصری خواهیم داشت:
- در صورتی که هدف شما از نوشتن لایحه قضایی تجدید نظرخواهی و واخواهی است حتماً باید شماره پرونده و شماره دادنامه را نیز در لایحه مورد نظر ذکر نمایید. همچنین لازم است مشخصات طرفین دعوا را به طور کامل در متن لایحه قید کنید. همچنین لازم است جهات تجدید نظرخواهی و واخواهی در لایحه به طور کامل مشخص و معین باشد.
- فردی که برای تنظیم لایحه دفاعیه اقدام میکند لازم است تمامی مدارک و مستندات خود را به آن پیوست کند تا به این شکل به خواستههای او ترتیب اثر داده شده و تاثیر بسیار زیادی بر روی قاضی پرونده نیز داشته باشد.
- ادبیات نوشتاری و رعایت اصول نگارشی در تنظیم نمونه نوشتن لایحه به دادگاه از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. جملات باید به شیوهای صحیح و قاطع بیان شوند و در آنها به طور کامل اصول نوشتاری زبان فارسی مورد توجه قرار بگیرد.
- در واقع باید لحن لایحه به گونهای باشد که ادب و احترام آن مشهود بوده و حرمت هیچ یک از طرفین دعوی و قاضی پرونده شکسته نشود. در واقع شما ملزم هستید از لحنی مودبانه برای پیشبرد اهداف خود استفاده کنید.
- دقت داشته باشید که ادعاهای مطرح شده در لایحه دفاعیه میتواند به نوعی اقرار از سوی شما محسوب شود بنابراین باید تمام دقت خود را به خرج دهید تا مطالبی را ذکر نکنید که بعداً بر علیه خود شما مورد استفاده قرار بگیرد.
- باید از تنظیم لایحههای طولانی بپرهیزید چرا که معمولاً شعبههای دادگاه با شلوغی و ازدحام بسیار زیادی همراه هستند و امکان اینکه قاضی بتواند تمام مطالب شما را مورد مطالعه قرار دهد وجود ندارد. لایحه تنظیم شده باید کاملاً مختصر و حاوی نکات فوق العاده مهم باشد تا قاضی به آن ترتیب اثر داده و در یک مطالعه اجمالی نیز متوجه منظور شما شود.
- لازم است از به کار بردن هرگونه اصطلاحات عرفی و عامیانه در متن لایحه جدا خودداری کنید لحن شما باید کاملاً حقوقی باشد و اگر قصد به کار بردن اصطلاحی را نیز دارید باید متکی به قانون و مواد مختلف آن باشد.
- از بیان کردن موضوعات حاشیهای و غیر مرتبط با پرونده در تنظیم نمونه نوشتن لایحه غذایی به دادگاه جدا خودداری نمایید چرا که این مسئله نمیتواند در پیشبرد اهدافتان به شما کمک کند.
- بهترین اقدام این است که برای تنظیم لایحه از وکلا و مشاورین حقوقی کمک بگیرید که در جهت تنظیم لایحه رایگان به شما خدمات متنوعی را ارائه میکنند. در واقع اگر لایحه زیر نظر وکیل تنظیم شود تاثیرگذاری بیشتری خواهد داشت و شما میتوانید در مدت زمان کمتری به خواستههای خود در خصوص پروندههای حقوقی و کیفری دست پیدا کنید.

مدت زمان ارائه لایحه دفاعیه به دادگاه
شاید سوال شما هم در خصوص ارسال لایحه به مراجع قضایی این باشد که چقدر زمان برای این کار لازم است؟ آیا وقت تعیین شده ای وجود دارد یا هر زمانی که مدنظرتان بود میتوانید آن را ارسال نمایید؟ در این قسمت از این مقاله ما به پاسخ این سوالات می پردازیم.
در همین ابتدا باید ذکر کنیم که ارسال لایحه به دادگاه باید در مهلت قانونی که برایتان از سوی مراجع قضایی تعیین شده صورت بگیرد. این مهلت بسته به نوع پرونده شما( حقوقی یا کیفری )، مرحله رسیدگی و نحوه ابلاغ متفاوت است.
اما چند اصل کلی اما ضروری وجود دارد:
- مهلت ارسال لایحه در پرونده های حقوقی
پرونده های بسیاری مانند مطالبه وجه، تخلیه، الزام به انجام تعهد و غیره، بعد از ابلاغ وقت رسیدگی، شما می توانید تا روز جلسه دادگاه یا حداکثر 24 ساعت پیش از جلسه، لایحه خود را به صورت حضوری یا الکترونیکی به دادگاه ارسال نمایید. اگر قصدی برای حضور در دادگاه را ندارید، ارسال سریع لایحه اجباری است تا قاضی با اسناد موجود برای رای گیری تصمیم بگیرد.
- مهلت ارسال لایحه در اعتراض به رای
اگر می خواهید نسبت به یک رای صادره، برای مثال رای بدوی یا شورای حل اختلاف اعتراض جدیدی ثبت نمایید و یا درخواست تجدید نظر کنید، مهلت ارسال لایحه تجدید نظر برای دعاوی حقوقی 20 روز از تاریخ ابلاغ رای می باشد.
- این روند در پرونده های کیفری چگونه است؟
در برخی پرونده های کیفری، خصوصا در دادسرا، ممکن است لایحه به عنوان دفاعیه یا توضیح کتبی ارائه گردد. در این حالت بهتر است به محض دریافت ابلاغیه یا اخطاریه، بدون اتلاف حتی یک ثانیه زمان لایحه را تنظیم و ارسال نمایید؛ چون زمان بندی در چنین پرونده هایی بسیار حساس است و تاخیر ممکن است به ضرر شما تمام شود.
- اگر مهلت را از دست دهیم چه؟
در اغلب موارد، اگر مهلت قانونی برای لایحه یا اعتراض از دست برود، حق شما نیز برای ارائه نظر یا دفاع ممکن است از بین برود.به خصوص در مرحله تجدید نظر که اگر در مهلت تعیین شده ثبت نشود، رای بدوی قطعی می گردد. البته در برخی شرایط خاص است که می توان در خواست ارائه دادرسی یا اعمال ماده 477 را داشت.

نمونه نوشتن لایحه به دادگاه با موضوع اعتراض به رای بدوی
در این قسمت از مقاله سعی داریم نمونه لایحه دفاعیه به دادگاه را به شما ارائه کنیم تا به این شکل بتوانید با الگو گرفتن از آن خواسته های حقوقی خود را به صورت مکتوب در اختیار قاضی پرونده قرار دهید:
ریاست محترم دادگاه تجدیدنظر استان تهران
با سلام و احترام
احتراما به استحضار می رساند که در پی حکم صادره از دادگاه بدوی، دادنامه شماره……. از دادگاه بدوی……
در پی دادخواست خانم …. زوجه مبنی بر مطالبه نفقه دلایل خود را برای رد این ادعا بدین شرح محضرتان ارائه می گردد.
در دادنامه مذکور حکم به پرداخت نفقه زوجه خانم….. شده است، در حالی که ایشان مدت هاست نسبت به همسر خود تمکین نمیکنند و در خانه همسر خود هم حضور ندارند. شرایط حضور ایشان و زندگی مشترک فراهم است با وجود خانه مناسب و اسباب و اثاثیه لازم که مدارک آن پیوست می شود.
لذا طبق قانون، زنی که ناشزه باشد مستحق نفقه نخواهد بود. دلیل بر این ادعا گفته های ضمنی خود ایشان در دادنامه و صورت جلسه و شهادت شهود است که ایشان با قهر منزل را به دلیل دعوایی لفظی ترک کرده و به آنجا بازنگشته اند.
لذا از دادگاه تجدید نظر تقاضای نقض دادنامه بدوی را دارم.
متن نمونه نوشتن لایحه به دادگاه با موضوع مطالبه وجه
با سلام و احترام
به استحضار مقام محترم قضایی می رساند:
اینجانب علی رضایی به موجب ابلاغیه صادره، از دادخواستی که توسط آقای رضا کریمی با خواسته مطالبه مبلغ ۱۵۰ میلیون تومان به طرفیت اینجانب تقدیم شده، مطلع گردیده و با توجه به مفاد پرونده، دفاعیات خود را به شرح زیر به محضر محترم دادگاه تقدیم می نمایم:
1- ادعای خواهان مبنی بر طلب ۱۵۰ میلیون تومان، فاقد مستندات کافی بوده و برخلاف واقع است. مبلغ مذکور در تاریخ 1405/05/20 به صورت کامل به حساب شخصی ایشان واریز گردیده و تصویر رسید بانکی این انتقال به پیوست تقدیم می شود. (پیوست ۱)
2- در متن دادخواست اشاره ای به علت و مبنای دقیق این بدهی نشده و خواهان تنها به یک ادعای کلی بسنده کرده است. از آنجا که بار اثبات دعوا با خواهان است، وی باید دلایل قوی و مستند برای اثبات ادعای خود ارائه نماید، که تاکنون چنین دلیلی مشاهده نشده است.
3- علاوه بر این، طبق پیامهای رد و بدل شده در پیام رسان واتساپ، که فایل پرینت آنها نیز ضمیمه است (پیوست ۲)، مشخص است که هیچ توافق جدیدی برای پرداخت وجه دیگری وجود نداشته و ادعای مجدد خواهان از اساس بی مبنـاست.
با توجه به موارد فوق، از آن مقام محترم تقاضا دارم ضمن رد دادخواست خواهان، نسبت به صدور رای به نفع اینجانب اقدام فرمایید.
با احترام
علی رضایی
امضا
تاریخ: ۱۴۰۳/۱۰/۱۵
پیوستها:
تصویر رسید بانکی پرداخت وجه (پیوست ۱)
پرینت مکاتبات پیامرسان (پیوست ۲)
کلام آخر
از اینکه تا پایان این مطلب همراه ما بودید بسیار متشکریم و امیدواریم که با استفاده از این مطالب بتوانید مشکلات حقوقی خود در تنظیم لوایح قضایی را برطرف کنید. در این مقاله کوشیدیم نمونه نوشتن لایحه به دادگاه را مورد بررسی قرار دهیم و دو نمونه از لوایح را نیز به شما ارائه کنیم. خواهشمندیم پیش از خروج از مقاله برای این مقاله 5 ستاره ثبت نمایید. همچنین تجارب خود را در خصوص تنظیم لوایح حقوقی با ما و سایر مخاطبان ما به اشتراک بگذارید.
سوالات متداول
لایحه باید کوتاه، مستند به مواد قانونی و شماره پرونده باشد؛ از نوشتن داستان های طولانی و احساسی خودداری کنید و مستقیم به اصل مطلب بپردازید.
بله، بهترین و سریع ترین راه، ارسال لایحه از طریق “دفاتر خدمات الکترونیک قضایی” یا سامانه “خودکاربری وکلا” است و نیازی به مراجعه به شعبه نیست.
معمولا تا پایان وقت اداری روز جلسه دادگاه یا مهلتی که قاضی تعیین کرده (نظریه تکمیلی)؛ ارسال دیرتر از موعد، ترتیب اثر داده نمی شود.
لایحه یک متن رسمی است که فرد برای دفاع یا بیان توضیح کتبی به دادگاه ارائه می دهد، معمولا زمانی که امکان حضور در جلسه را ندارد.
بله، خود فرد هم میتواند لایحه را بنویسد؛ اما اگر وکیل آن را تنظیم کند، دقت حقوقی و تاثیرگذاری بیشتری خواهد داشت.
مهلت بسته به نوع پرونده متفاوت است، اما معمولا تا روز قبل جلسه دادگاه یا حداکثر 20 روز پس از ابلاغ رای فرصت دارید.